การใส่ห่วงคุมกำเนิดเป็นวิธีคุมกำเนิดที่มีประสิทธิภาพสูง แต่ยังมีโอกาสตั้งครรภ์ได้ในบางกรณี หากตรวจพบการตั้งครรภ์ทั้งที่ยังใส่ห่วงอยู่ ผู้ที่ต้องการทำแท้งอาจสงสัยว่าจำเป็นต้องถอดห่วงออกก่อนหรือไม่ และห่วงคุมกำเนิดจะส่งผลต่อการเลือกวิธียุติการตั้งครรภ์อย่างไร
โดยทั่วไป หากเลือกยุติการตั้งครรภ์ด้วยยา ต้องถอดห่วงคุมกำเนิดออกก่อนเริ่มใช้ยา ส่วนการยุติการตั้งครรภ์ด้วยหัตถการสามารถวางแผนถอดห่วงในระหว่างทำหัตถการได้ ทั้งนี้ ต้องประเมินตำแหน่งการตั้งครรภ์ อายุครรภ์ และตำแหน่งของห่วงร่วมด้วย เพื่อวางแผนดูแลให้เหมาะกับแต่ละกรณี
ตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิดเกิดขึ้นได้อย่างไร
ห่วงคุมกำเนิดช่วยป้องกันการตั้งครรภ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ แต่ไม่มีวิธีคุมกำเนิดใดที่ป้องกันการตั้งครรภ์ได้ทุกกรณี หากประจำเดือนขาด ตรวจครรภ์แล้วได้ผลเป็นบวก หรือมีอาการสงสัยว่าตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วง ควรติดต่อสถานพยาบาลเพื่อรับการประเมิน
สิ่งสำคัญคือ การตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิดจำเป็นต้องตรวจสอบตำแหน่งของการตั้งครรภ์ เพราะต้องพิจารณาความเป็นไปได้ของ การตั้งครรภ์นอกมดลูก ซึ่งหมายถึงการที่ตัวอ่อนฝังตัวอยู่นอกโพรงมดลูก เช่น บริเวณท่อนำไข่
ภาวะนี้ต้องได้รับการประเมินทางการแพทย์โดยเฉพาะ เนื่องจากยาที่ใช้ยุติการตั้งครรภ์ในโพรงมดลูกไม่สามารถรักษาการตั้งครรภ์นอกมดลูกได้ หากยังไม่ทราบตำแหน่งการตั้งครรภ์อย่างชัดเจน แพทย์อาจพิจารณาตรวจเพิ่มเติมหรือนัดติดตามผลก่อนวางแผนดูแลต่อไป

ทำแท้งขณะใส่ห่วงคุมกำเนิด ต้องถอดห่วงก่อนหรือไม่
ในกรณีนี้ขึ้นอยู่กับวิธียุติการตั้งครรภ์ที่เลือก โดยการถอดห่วงก่อนใช้ยาแตกต่างจากการถอดห่วงระหว่างทำหัตถการ เช่น
ยุติการตั้งครรภ์ด้วยยา
โดยทั่วไป ต้องถอดห่วงคุมกำเนิดออกก่อนเริ่มใช้ยาสำหรับยุติการตั้งครรภ์ เนื่องจากการมีห่วงอยู่ในมดลูกเป็นข้อควรระวัง และต้องได้รับการประเมินจากแพทย์ก่อนทุกครั้ง
แพทย์จะตรวจสอบตำแหน่งการตั้งครรภ์และประเมินตำแหน่งของห่วงก่อนวางแผนถอด หากสายห่วงมองเห็นและสามารถนำออกได้ตามปกติ แต่หากมองไม่เห็นสายห่วงหรือไม่สามารถถอดด้วยวิธีทั่วไป อาจจำเป็นต้องตรวจเพิ่มเติมเพื่อพิจารณาวิธีจัดการที่เหมาะสม
ผู้ที่ตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิดจึงไม่ควรเริ่มใช้ยาทำแท้งด้วยตนเองโดยยังมีห่วงอยู่ และไม่ควรพยายามถอดห่วงเองก่อนเข้ารับบริการ
ยุติการตั้งครรภ์ด้วยหัตถการ
ในกรณีที่เลือกยุติการตั้งครรภ์ด้วยหัตถการ แพทย์สามารถวางแผนถอดห่วงคุมกำเนิดระหว่างทำหัตถการได้ตามความเหมาะสม
จึงไม่จำเป็นต้องถอดห่วงล่วงหน้าด้วยตนเองก่อนเข้ารับบริการ สิ่งสำคัญควรแจ้งสถานพยาบาลตั้งแต่ขั้นตอนนัดหมายว่ากำลังใส่ห่วงคุมกำเนิดอยู่ เพื่อให้ผู้ให้บริการเตรียมประเมินและวางแผนขั้นตอนได้อย่างเหมาะสม

ก่อนทำแท้ง แพทย์ต้องตรวจอะไรบ้าง
การตรวจประเมินก่อนยุติการตั้งครรภ์มีความสำคัญ โดยเฉพาะในผู้ที่ตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิด เพราะต้องพิจารณาทั้งตำแหน่งการตั้งครรภ์และตำแหน่งของห่วง
แพทย์อาจตรวจอัลตราซาวด์เพื่อประเมินว่าการตั้งครรภ์อยู่ภายในมดลูกหรือไม่ รวมถึงประเมินอายุครรภ์และตำแหน่งของห่วงตามความจำเป็น หากผลตรวจยังไม่สามารถระบุตำแหน่งการตั้งครรภ์ได้ชัดเจน อาจต้องตรวจเลือดหรือติดตามผลเพิ่มเติมตามดุลยพินิจของแพทย์
ข้อมูลที่ได้จะช่วยให้ผู้ให้บริการพิจารณาวิธียุติการตั้งครรภ์และการจัดการห่วงได้เหมาะสม โดยไม่ควรเลือกวิธีจากอายุครรภ์เพียงอย่างเดียวในกรณีที่ยังมีข้อสงสัยเกี่ยวกับตำแหน่งการตั้งครรภ์
หากมองไม่เห็นสายห่วงคุมกำเนิด ต้องทำอย่างไร
บางคนอาจคลำหรือมองไม่เห็นสายห่วงคุมกำเนิด ซึ่งไม่ได้หมายความว่าห่วงหลุดหรือเคลื่อนตำแหน่งเสมอไป แต่หากตรวจพบการตั้งครรภ์ร่วมด้วย ควรแจ้งข้อมูลนี้กับแพทย์เพื่อประเมินเพิ่มเติม
แพทย์อาจพิจารณาอัลตราซาวด์เพื่อตรวจสอบว่าห่วงยังอยู่ในมดลูกหรือไม่ และวางแผนการนำห่วงออกตามตำแหน่งที่ตรวจพบ หากไม่สามารถนำออกด้วยวิธีทั่วไป อาจต้องใช้วิธีอื่นหรือส่งต่อไปยังสถานพยาบาลที่มีความพร้อมตามความจำเป็น
ไม่ควรดึงสายห่วงหรือพยายามนำห่วงออกด้วยตนเอง เพราะอาจทำให้เกิดการบาดเจ็บและทำให้การประเมินซับซ้อนขึ้น

อาการแบบไหนที่ควรรีบไปพบแพทย์
หากตรวจพบการตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิด ควรติดต่อสถานพยาบาลเพื่อรับการประเมินโดยเร็ว แม้ยังไม่มีอาการผิดปกติก็ตาม หากมีอาการต่อไปนี้ ควรไปโรงพยาบาลทันที
- ปวดท้องน้อยรุนแรง โดยเฉพาะเมื่อปวดเด่นชัดเพียงข้างเดียว
- ปวดบริเวณปลายไหล่ร่วมกับอาการปวดท้องหรืออาการผิดปกติอื่น
- เวียนศีรษะมาก หน้ามืด หรือเป็นลม
- มีเลือดออกทางช่องคลอดมาก โดยเฉพาะเมื่อมีอาการปวดท้องหรืออ่อนเพลียร่วมด้วย
อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับภาวะที่ต้องได้รับการตรวจเร่งด่วน โดยเฉพาะการตั้งครรภ์นอกมดลูก จึงไม่ควรรอจนถึงวันนัดหมายหากมีอาการดังกล่าว
หลังทำแท้ง สามารถใส่ห่วงคุมกำเนิดใหม่ได้ไหม
หลังยุติการตั้งครรภ์ ผู้ที่ต้องการคุมกำเนิดต่อสามารถปรึกษาแพทย์เรื่องการใส่ห่วงคุมกำเนิดใหม่ได้ โดยเวลาที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับวิธีที่ใช้ ผลการประเมินหลังรับบริการ และสุขภาพของแต่ละคน
สำหรับผู้ที่ยุติการตั้งครรภ์ด้วยหัตถการและไม่มีภาวะแทรกซ้อน อาจใส่ห่วงคุมกำเนิดใหม่ได้ทันทีหลังทำหัตถการตามความเหมาะสม ส่วนผู้ที่ใช้ยา ควรรอจนมั่นใจแล้วว่าการตั้งครรภ์สิ้นสุดลงก่อนพิจารณาใส่ห่วงใหม่
หากยังไม่พร้อมใส่ห่วงใหม่ สามารถปรึกษาเรื่องวิธีคุมกำเนิดอื่นได้ โดยพิจารณาจากความต้องการ แผนการมีบุตรในอนาคต และข้อควรพิจารณาด้านสุขภาพของแต่ละคน
หากตั้งครรภ์ขณะใส่ห่วงคุมกำเนิดและต้องการทำแท้ง ควรได้รับการประเมินตำแหน่งการตั้งครรภ์และวางแผนจัดการห่วงก่อนเริ่มกระบวนการ
โดยทั่วไป หากยุติการตั้งครรภ์ด้วยยา ต้องถอดห่วงออกก่อนเริ่มใช้ยา ส่วนการยุติการตั้งครรภ์ด้วยหัตถการสามารถวางแผนถอดห่วงในระหว่างทำหัตถการได้ ทั้งนี้ ขึ้นอยู่กับผลการตรวจและการประเมินของแพทย์
ไม่ควรถอดห่วงหรือเริ่มใช้ยาทำแท้งด้วยตนเองโดยไม่ได้รับการประเมิน โดยเฉพาะเมื่อยังไม่ทราบตำแหน่งการตั้งครรภ์ หากมีอาการปวดท้องรุนแรง หน้ามืด หรือเลือดออกมาก ควรไปโรงพยาบาลทันที
ช่องทางการติดต่อ Apidat Clinic (หมออภิเดชคลินิก)
คลินิกเฉพาะทางด้านเวชกรรมสูติศาสตร์และนรีเวชวิทยา
ที่ตั้ง : เลขที่ 125/17-18 หมู่ที่ 4 ต.กะแดะ อ.กาญจนดิษฐ์ จ.สุราษฎร์ธานี 84160
เบอร์โทรติดต่อ : 062-083-0581 (สายด่วน), 077-313-806
เวลาเปิดทำการ : จันทร์-ศุกร์ 09:00-14:00 น. (ติดต่อสอบถาม) และ 16:30-20:00 น. (แพทย์ออกตรวจ), เสาร์-อาทิตย์ 08:00-12:00 น.
Google Maps : https://maps.app.goo.gl/RpNCYoKEccN4Yp5B8
